Bolimów to niewielka miejscowość w województwie łódzkim, która kryje kilka ciekawych zabytków. Wśród nich wyróżnia się kościół parafialny pod wezwaniem Świętej Trójcy – późnorenesansowa świątynia z 1667 roku, usytuowana malowniczo nad rzeką Rawką. Choć sama budowla może wydawać się skromna w porównaniu z wielkimi bazylikami, to właśnie w tej prostocie tkwi jej urok.
Historia parafii sięga znacznie wcześniej niż data budowy obecnej murowanej świątyni. Pierwsze wzmianki o kościele w tym miejscu pochodzą z 1427 roku, kiedy księżna Aleksandra – córka wielkiego księcia litewskiego Olgierda i siostra króla Władysława Jagiełły – uposażyła drewniany kościół parafialny. Fundacja miała charakter wotywny, związany z modlitwą za dusze zmarłych książąt mazowieckich, szczególnie jej męża Siemowita IV.
- późnorenesansowa architektura
- malownicze położenie nad rzeką
- cztery unikalne ołtarze
- ciekawa historia parafii
- bliskość innych atrakcji turystycznych
Późnorenesansowa architektura nad Rawką
Obecna murowana świątynia powstała w XVII wieku, zastępując wcześniejszą drewnianą budowlę. To orientowana, jednonawowa budowla z wielobocznym prezbiterium, reprezentująca styl późnorenesansowy charakterystyczny dla tego okresu. Fasada jest prosta, bez nadmiernych ozdób – wejście flankują półkolumny, a na dachu wznosi się półkolista wieżyczka.
Kościół był kilkakrotnie przebudowywany na przestrzeni wieków. Nie jest to budowla monumentalna, ale właśnie w tej skali tkwi pewien spokój. Położenie nad rzeką dodaje całości uroku – pierwotnie świątynia stała na wyspie Rawki, co było nietypowym rozwiązaniem jak na te tereny.
Wnętrze i wyposażenie kościoła
Wewnątrz znajdują się cztery ołtarze. Główny mieści obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem, który stanowi centrum kultu w tej świątyni. Ołtarze boczne poświęcone są świętemu Józefowi, Panu Jezusowi Ukrzyżowanemu oraz świętemu Franciszkowi. Wyposażenie kościoła przez lata ulegało zmianom – część elementów pochodzi z rozebanych wcześniej świątyń w okolicy.
Warto wiedzieć, że Bolimów posiadał niegdyś prawa miejskie i był znaczącym ośrodkiem w regionie. To wyjaśnia obecność dwóch kościołów w tej niewielkiej dziś miejscowości – oprócz parafialnego kościoła Świętej Trójcy jest tu także kościół filialny pod wezwaniem świętej Anny, usytuowany przy rynku.
Parafia bolimowska miała niezwykłą historię organizacyjną. W 1549 roku arcybiskup gnieźnieński Mikołaj Dzierzgowski erygował przy kościele prepozyturę z kolegium mansjonarzy, a król Zygmunt August w 1552 roku przekazał prawo patronatu kolegium wikariuszy katedry gnieźnieńskiej. Od tego czasu proboszczów bolimowskich wybierano spośród wikariuszy gnieźnieńskich.
Dla kogo to miejsce
Kościół Świętej Trójcy to przede wszystkim żywa parafia, a nie muzeum. Odbywają się tu regularne nabożeństwa, więc odwiedzając to miejsce warto pamiętać o szacunku dla wiernych i trwających celebracji. Dla osób zainteresowanych historią regionu i architekturą sakralną XVII wieku będzie to ciekawy punkt na mapie.
Nie jest to atrakcja na całodniową wycieczkę – raczej element szerszej trasy po okolicy. Bolimów leży w pobliżu innych ciekawych miejsc, jak Arkadia czy Nieborów, więc można połączyć zwiedzanie kilku obiektów. Rodziny z małymi dziećmi raczej nie znajdą tu specjalnych atrakcji, ale spokojny spacer wokół kościoła i nad Rawką może być przyjemny.
Bolimów i jego historia
Sama miejscowość ma bogatą przeszłość. W średniowieczu i okresie nowożytnym Bolimów był miastem, co zostawiło ślad w lokalnej topografii i zabudowie. Rynek, układ ulic, pozostałości dawnej zabudowy – to wszystko przypomina o minionych czasach.
W kontekście historii warto wspomnieć o wydarzeniach z I wojny światowej. W 1915 roku okolice Bolimowa stały się areną walk, a w mieście doszło do jednego z pierwszych użyć broni chemicznej na froncie wschodnim. Kościół św. Anny został ostrzelany przez artylerię niemiecką – do dziś w murach zewnętrznych tkwią niewybuchłe pociski, co stanowi wymowne świadectwo tamtych wydarzeń.
Okolica i inne atrakcje
Jeśli już się wybierasz do Bolimowa, warto zobaczyć także wspomniany kościół św. Anny z 1635 roku. Jego bogato dekorowany barokowy ołtarz główny z około 1640 roku to naprawdę ciekawa realizacja. Kościół ten był ufundowany przez mieszczan bolimowskich i pełnił rolę świątyni miejskiej przy rynku.
W okolicy znajduje się też kilka innych punktów związanych z historią – pomnik partyzantów, miejsca pamięci związane z I wojną światową, czy rynek Tadeusza Kościuszki. Niedaleko, w Nieborowie, czeka pałac Radziwiłłów z pięknym parkiem, a w Arkadii romantyczny park krajobrazowy z malowniczymi pawilonami.
Bolimów leży w dolinie Rawki, w regionie o bogatej historii i ciekawej topografii. Okoliczne lasy i tereny nad rzeką oferują możliwości spacerów, a sama miejscowość zachowała układ typowy dla dawnych miast mazowieckich.
Informacje praktyczne
Kościół parafialny Świętej Trójcy znajduje się przy ulicy Koziej 4B w Bolimowie. Jako czynna parafia jest otwarty dla wiernych i zwiedzających, choć oczywiście należy dostosować się do czasu nabożeństw. Msze święte w niedziele i święta odbywają się o godzinach 8:00, 10:00 i 12:00. W dni powszednie msza jest o 18:00, a w okresie zimowym (październik-marzec) o 17:00.
Wstęp do kościoła jest bezpłatny – to miejsce kultu, nie obiekt muzealny. Jeśli chcesz zobaczyć wnętrze poza czasem mszy, można skontaktować się z kancelarią parafialną pod numerem telefonu 695 813 320 lub mailowo: [email protected]. Warto jednak pamiętać, że godziny otwarcia kancelarii mogą być ograniczone.
Na zwiedzenie samego kościoła wystarczy około 20-30 minut. Jeśli dodasz do tego spacer po okolicy i wizytę w kościele św. Anny, zaplanuj około 1-1,5 godziny w Bolimowie. Dojazd z Łodzi zajmuje około godziny samochodem, z Warszawy nieco ponad godzinę. Miejscowość leży przy drodze wojewódzkiej, więc dojazd nie sprawia problemów.
Parking można znaleźć w pobliżu rynku lub przy samym kościele – w małej miejscowości nie ma z tym większych trudności. Bolimów nie jest oblegany przez turystów, więc nawet w weekendy panuje tu spokój. To raczej miejsce dla osób szukających ciszy i autentyczności, nie wielkich atrakcji turystycznych.
Jeśli planujesz dłuższy pobyt w regionie, w okolicy jest kilka gospodarstw agroturystycznych i pensjonatów. Nieborów, oddalony o kilka kilometrów, oferuje więcej opcji noclegowych i gastronomicznych. Z Bolimowa wygodnie można też organizować wycieczki do Łowicza, Arkadii czy nad Pilicę.